Dieta w dnie moczanowej

071Wu4F2t7Tr8yU8cNgx6UDip35B63.jpg
Dodano: 09:10 27 października 2008
Aktualizowano: 13:35 6 marca 2012
Źródło:

Dna moczanowa inaczej zwana podagrą lub skazą moczanową jest chorobą metaboliczną, która polega na odkładaniu się kwasu moczowego we krwi. Kwas moczowy powstaje poprzez katabolizm zasad purynowych, które są składnikami DNA w jądrach komórkowych. Choroba ta może rozwinąć się na skutek nadmiernego wytwarzania kwasu moczowego w wyniku nadmiernego rozpadu jąder komórkowych jak np. w białaczce, niedokrwistości hemolitycznej i chorobach nowotworowych, bądź też przy upośledzonym wydalaniu kwasu moczowego z organizmu np. u osób ze schorzeniami nerek, leczonych lekami moczopędnymi lub głodujących. Kwas moczowy w postaci kryształków moczanu sodu odkłada się w mięśniach, tkance podskórnej i stawach. Złogi kryształków moczanów wywołują odczyn zapalny, powodując zniszczenia chrząstek i powierzchni stawowych w konsekwencji dając zapalenie stawów. Dna moczanowa dotyczy około 20% mężczyzn w wieku 30-50 lat i 3% kobiet w okresie około menopauzalnym. Najczęściej współwystępuje z otyłością brzuszną, cukrzycą typu 2, nietolerancją glukozy, dyslipidemią i nadciśnieniem tętniczym.

OBJAWY

Objawy pojawiają się najczęściej w nocy w postaci ostrych, nagłych napadów – podwyższona temperatura ciała, obrzęki stawu, zaciemnienie skóry, bolesność zajętego stawu najczęściej podstawy paluch lub kciuka. Napad mija po kilku dniach lub tygodniach, pojawia się raz na kilka miesięcy lub nawet kilka lat. Między napadami chory nie odczuwa żadnych dolegliwości. Po wielu latach dochodzi do przewlekłego, wielostawowego zapalenia dnawego, któremu towarzyszą powikłania ze strony innych narządów jak nerki czy układ krążenia. Przewlekła dna moczanowa może objawiać się występowaniem guzków dnawych, które zlokalizowane są na małżowinie usznej, w stawach lub tkankach okołostawowych. Może również dochodzić do rozwoju kamicy moczanowej i uszkodzenia miąższu nerek. Występowaniu napadów dny moczanowej sprzyjają dieta bogata w puryny, stres, niektóre leki i zwiększony wysiłek fizyczny.

ZALECENIA ŻYWIENIOWE

Dieta zalecona w dnie moczanowej jest ubogopurynowa dostarczająca mniej niż 300 mg puryn dziennie. Wartość energetyczna diety i podaż białka powinna być na poziomie zalecanym. Należy natomiast ograniczyć spożycie tłuszczu a zwiększyć węglowodanów, ponieważ węglowodany wzmagają wydalanie moczanów. Podaż płynów powinna być większa niż 3 litry, co zapobiega wytrącaniu kwasu moczowego w kanalikach nerkowych. Z diety należy wyłączyć produkty bogate w związki purynowe czyli: wywary z kości i mięsa, podroby, dziczyznę, baraninę, śledzie, sardynki, szproty, kawę naturalną, czekoladę, herbatę, kakao, groch, fasolę, soczewicę, grzyby i szpinak. Należy ograniczać spożycie wędlin, konserw, ostrych przypraw, tłuszczów zwierzęcych (z wyjątkiem masła i śmietany), rabarbar i alkohol. Wykluczone są zupy i sosy na wywarach mięsnych, kostnych i grzybowych oraz ograniczone spożycie potraw pieczonych, smażonych i duszonych.

Produkty szczególnie zalecane, zawierające niewielką ilość puryn to: mleko, sery, jaja, w ograniczonej ilości masło i śmietana, owoce, warzywa poza nasionami roślin strączkowych i szpinakiem, ryż, dżem, marmolada, miód i cukier. Dozwolone są również produkty zbożowe oraz mięso (do około 50 g/dobę, gotowane w dużej ilości wody), kawa zbożowa, herbata owocowa i ziołowa, jogurty i kefiry.

Posiłki należy spożywać 4-5 razy w ciągu dnia, a ostatni posiłek powinien mieć miejsce do 4 godzin przed snem, aby nie dopuścić do zatrzymania się większych ilości kwasu moczowego w ciągu nocy. W okresie napadu dny moczanowej wskazana jest dieta bezmięsna, szczególnie płynna lub papkowata na bazie kleiku i owoców. Należy zwrócić szczególną uwagę na picie wody przed snem, aby zmniejszyć ryzyko tworzenia się kamieni w nerkach w nocy.

Rokowania w dnie moczanowej są u większości pacjentów dobre, jeżeli są poddani leczeniu. Jeśli choroba jest wcześnie zdiagnozowana i odpowiednio leczona, nie ogranicza chorego w normalnym funkcjonowaniu.

Podziel się ze znajomymi

Loading