Choroby przenoszone drogą płciową

G7MJ80nE7RjLf621c80v51GTVsP4x6.jpg
Dodano: 09:22 14 lipca 2008
Aktualizowano: 09:58 4 lipca 2012
Źródło: Jabłońska S. Majewski S Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową, Warszawa 2005 Podręczna Encyklopedia Zdrowia, Poznań 2008

Choroby przenoszone drogą płciową to największy problem wakacyjnych wyjazdów. Większa wakacyjna swoboda, pohamowanie samokontroli połączone z imprezowaniem, które wzbogacone jest o alkohol, często prowadzi do tzw. wakacyjnych romansów. Przeżywając wakacyjną miłość nie myślimy o konsekwencją swoich czynów a te mogą być bardzo poważne dla naszego zdrowia.

Choroby przenoszone drogą płciową kiedyś nazywane były chorobami wenerycznymi. Nowa nomenklatura została zastosowana, aby społeczeństwo lepiej kojarzyło sposób przenoszenia owych chorób. Ponadto, określenie chorób wenerycznych często stosowane było do pewnej grupy ludzi biednych, nie dbających o higienę lub uprawiających prostytucję. Teraz podkreśla się wyraźnie, że schorzenia te mogą dotyczyć wszystkich, którzy niedostatecznie będą dbali o swoje bezpieczeństwo.

Najczęstszymi chorobami przenoszonymi drogą płciową są: kiła, rzeżączka, chlamydioza, rzęsistkowica, kłykciny kończyste, opryszczka narządów płciowych, wszawica łonowa oraz świerzb. Nazwy chorób każdemu wydają się znane, ale rzadko, kto wie, czym tak naprawdę schorzenia te się objawiają oraz które mogą być bardzo niebezpieczne zarówno dla nas jak i dla naszych partnerów.

Choroby przenoszone drogą płciową należą do najczęstszych zarejestrowanych chorób. Największa zachorowalność występuje w krajach Azji, Afryki, Ameryki Południowej oraz na Karaibach. W krajach rozwiniętych odnotowano wyraźny spadek liczby zachorowań na kiłę oraz rzeżączkę przy jednoczesnym wzrastającym poziomie zachorowań na STD o etiologii wirusowej (głównie opryszczka narządów płciowych, kłykciny kończyste, HIV).

Głównymi wyznacznikami ryzyka zakażenia są:
• Wiek (młodzi ludzie – duża aktywność seksualna)
• Płeć ( częściej chorują mężczyźni)
• Stan cywilny (częściej chorują osoby stanu wolnego ze względu na częstszą zmianę partnerów seksualnych)
• Środowisko ( głównie duże aglomeracje miejskie – więcej osób, większa swoboda społeczna)
• Status socjoekonomiczny ( częściej chorują osoby o niskim statusie społeczno-ekonomicznym)
• Skład etniczny ( bardziej na występowanie chorób jest narażone społeczeństwo wieloetniczne).

Choroby przenoszone drogą płciową występują zarówno w krajach słabo rozwiniętych, rozwijających się jak i dużych aglomeracjach wysoko rozwiniętych. Nie ma reguły ani konkretnych grup osób, których choroby te dotyczą. Zagrażają one każdemu i tylko nasza świadomość jest w stanie obronić nasz organizm.

KIŁA

Kiła jest popularną chorobą wywołaną przez krętka bladego. Patogen ten znajduje się w wydzielinach narządów płciowych. Wnika do organizmu przez uszkodzoną skórę lub błony śluzowe. Możliwe jest również zakażenie pozapłciowe: bezpośrednie (transfuzja) lub pośrednie (przedmioty higieniczne codziennego użytku). Są to jednak bardzo rzadkie formy zakażenia.

Kiła jest choroba układową, która atakuje poszczególne narządy oraz całe układy naszego organizmu. Głównie jest to układ nerwowy, układ oddechowy, doprowadza również do inwalidztwa oraz w określonych przypadkach do śmierci (gdy nie podjęto leczenia).

Objawy kiły dzielą się na trzy stadia:

a) I okres – kiła wczesna – w miejscu wniknięcia krętka bladego do organizmu pojawiają się sączące płyn okrągłe owrzodzenia. Jest to tzw. zmiana pierwotna. Wydzielina z owrzodzonych miejsc jest zakaźna dla innych partnerów. Należy podkreślić, że zmiany te nie bolą, dlatego bardzo często pozostają one niezauważone bądź przeoczone. Jedyną metodą, aby wykryć wczesne stadium kiły jest doskonała znajomość własnego ciała, szczególnie w obrębie narządów intymnych oraz szybka reakcja na jakiekolwiek zmiany.
Miejsce po 2-3 tygodniach samoczynnie się goi. W tym okresie odczuwamy ulgę, gdyż problem znikł. Mało osób zdaje sobie sprawę, że to właśnie jest moment, kiedy kiła postępuje i rozpoczyna wyniszczenie poszczególnych układów naszego organizmu.

Dodatkowymi objawiamy są powiększone węzły chłonne.

b) II okres – na tułowiu oraz na kończynach pojawia się swędząca plamisto-grudkowa wysypka, z której sączy się wydzielina o wysokiej zakaźności. Objawy te są bardzo często ignorowane.

Po około dwóch latach kiła staje się niezakaźna. Choroba przechodzi w stan utajony, w którym brak jest objawów klinicznych. Kiłę można jedynie wykryć za pośrednictwem metod serologicznych (badanie krwi).

c) III okres – kiła późna – rozwija się po kilkunastu latach po zakażeniu. Pojawiają się kilaki (zmiany guzowate) na skórze, w śluzówkach, w płucach, kościach, mięśniach, wątrobie, w układzie sercowo-naczyniowym oraz zmiany w obrębie ośrodkowego układu nerwowego – zanik nerwów wzrokowych, zaburzenia psychiczne. Zmiany w poszczególnych narządach, pojawiające się w trzecim okresie, kiedy kiła nie była leczona są nieodwracalne. Stosowane jest tylko leczenie objawowe.

Kiła jest chorobą niebezpieczną zarówno dla mężczyzn jak i kobiet. Brak wczesnego wykrycia choroby poprzez lekceważenie początkowych objawów może doprowadzić również do przeniesienia kiły na dziecko, kiedy zakażona kobieta jest w ciąży. Mamy wtedy do czynienia z kiłą wrodzoną. Jeżeli do zakażenia dojdzie w pierwszym trymestrze ciąży wówczas następuje najczęściej obumarcie płodu oraz poronienie. Kiedy do zakażenia dojdzie w późniejszym okresie ciąży dziecko może urodzić się z wieloma wadami takimi jak: zmiany skórne, zmiany w błonach śluzowych, nacieki kiłowe na kość oraz chrząstkę a w konsekwencji zmiany kostne i stawowe, liczne zmiany w narządach wewnętrznych (w wątrobie, śledzionie, węzłach chłonnych), czaszka przypominająca kształtem kwadrat, zapalenie rogówki, głuchota, braki w uzębieniu. Dotychczas odnotowano pewną liczbę przypadków, kiedy nastąpiło urodzenie martwego dziecka.

Większość dzieci (blisko 60%), które zostały zakażone krętkiem bladym, nie wykazują objawów zaraz po urodzeniu.
Należy zaznaczyć, ze nie każda matka, która jest chora na kiłę przeniesie chorobę na dziecko. Ochrona dzieci jest możliwa, kiedy szybko, już w pierwszym okresie ciąży wprowadzi się odpowiednie leczenie dla matki. Wtedy jest szansa dla dziecka.

RZEŻĄCZKA

Rzeżączka to kolejna choroba przenoszona drogą płciową. Tym razem patogenem, który wywołuje schorzenie to dwoinka rzeżączki znajdująca się w wydzielinach błon śluzowych osób zakażonych. Bardzo wysoka zakaźność występuje podczas kontaktów seksualnych bez zabezpieczenia.

Objawy rzeżączki są częściej widoczne u mężczyzn. Występuje obfity ropny wyciek z cewki moczowej, ból przy oddawaniu moczu lub całkowite zahamowanie oddawania moczu. W późniejszym stadium choroba u mężczyzn wywołuje zapalenie prostaty oraz najądrza. Nieleczona może prowadzić do bezpłodności.

U kobiet rzeżączka objawia się upławami oraz bólem podbrzusza. Nieleczona może doprowadzić do zapalenia jajowodów, jajników, ciąży pozamacicznej, bezpłodności.

Chorując na rzeżączkę również może dojść do zakażenia dziecka. Główne objawy to zapalenie spojówek wywołane dwoinkami rzeżączki, które może doprowadzić do ślepoty. Rutynowo każdemu nowonarodzonemu dziecku zakrapla się oczy 1% azotanem srebra. Jest to tzw. zabieg Crediego.

Rzeżączka również może przechodzić w postać utajoną bezobjawową.

CHLAMYDIOZA

Chlamydioza jest najczęstszą chorobą występująca w krajach rozwiniętych. To choroba wywoływana przez bakterie znajdujące się w wydzielinie szyjki macicy. Charakteryzuje się bardzo wysoką zakaźnością. Występuje zarówno u kobiet jak i u mężczyzn.

Mężczyźni zakażeni bakteriami cierpią na śluzowo-ropne wydzieliny z cewki moczowej i zapalenie najądrzy. Konsekwencją jest niepłodność.

Kobiety natomiast cierpią na skąpe upławy, pieczenie podczas oddawania moczu, krwawienie międzymiesiączkowe, krwawienie po stosunku, zapalenie miednicy mniejszej, zapalenie jajowodów, zrosty oraz późniejsza niepłodność.

Zakażenie bakteriami u ciężarnych może wywołać poważne konsekwencje jak zakażenie spojówek lub zakażenie płuc u noworodków. Ciąża może się również zakończyć poronieniem.

KŁYKCINY KOŃCZYSTE

Kłykciny wywołane są przez wirus brodawczaka ludzkiego typu 6 oraz 11 (HPV). Jest to ten sam wirus, który wywołuje raka szyjki macicy, jednak inny typ, dlatego pojawienie się kłykcin kończystych nie jest objawem choroby nowotworowej.

Zarówno u mężczyzn jak i u kobiet choroba objawia się złym samopoczuciem, krwawieniem, swędzeniem w okolicy narządów płciowych, pojawieniem się małych tworów brodawkowatych, które zmieniają się na kalafiorowate.

W przypadku wystąpienia choroby nie podejmuje się leczenia, ewentualnie podaje się leki przeciwwirusowe. Stosuje się natomiast mechanicznie usunięcie zmian. Ważna jest więc kontrola i regularne badania, szczególnie cytologia u kobiet. Konieczne jest również zastosowanie prezerwatywy we wszystkich kontaktach seksualnych podejmowanych zarówno podczas leczenia jak i po nim. Lekarze zalecają stosowanie tego zabezpieczenia już do końca życia.

RZĘSISTKOWICA

Choroba wywołana jest rzęsistkiem pochwowym. Według Światowej Organizacji Zdrowia średnio co roku zakaża się rzęsistkiem 20 mln osób na Świecie. Pomimo, że rzęsistkowica nie jest choroba przenoszoną drogą płciową bezpośrednio dotyczy narządów płciowych. Przenoszona jest przez zakażone lub zabrudzone ręczniki, na basenie, w toalecie, saunie i wszystkich tych miejscach, gdzie wniknięcie do dróg moczowych lub płciowych jest ułatwione.

U mężczyzn rzęsistek bytuje głównie w cewce moczowej. Wywołuje lekkie objawy, czasem zapalenie napletka. Najczęściej mężczyźni są nosicielami a kobiety wykazują poważne objawy choroby.

Rzęsistkowica u kobieta objawia się złym samopoczuciem, pienistymi upławami w kolorach tęczy, intensywnym zapachem, pieczeniem, bólem podbrzusza, widocznymi małymi wybroczynami tzw. truskawkowymi. Nieleczona może przyczynić się do bezpłodności.

Leczenie choroby jest bardzo proste. Wystarczy zastosowanie odpowiednich maści bądź globulek dopochwowych. Leczenie to obejmuje obojga partnerów. Zaleca się również wstrzemięźliwość seksualną.

Inne choroby

Ponadto, zarówno przez kontakt seksualny jak i przez brak odpowiedniego zabezpieczenia i higieny narządów płciowych może dojść do jeszcze wielu chorób jak opryszczka, świerzb czy wszawica łonowa. Wszystkie należy wykryć we wczesnym okresie wylęgania zarazka. Choroby te najczęściej objawiają się pojawiającymi się zmianami w okolicy narządów płciowych, wydzielinami o innym zabawieniu bądź specyficznym zapachu. Tylko znajomość naszego ciała oraz natychmiastowa wizyta u lekarza może nas zabezpieczyć przed rozprzestrzenianiem się zakażenia. Rzadko, kto zdaje sobie sprawę, że konsekwencją pozornie niezbyt wielkich schorzeń, może być bezpłodność.

Leczenie + wstrzemięźliwość seksualna

We wszystkich chorobach, prócz dostosowania antybiotykoterapii, zaleca się wstrzemięźliwość seksualną dla obojga partnerów. Każdy kontakt seksualny może bowiem powodować nowe podrażnienia narządów intymnych, przez które mogą wnikać zarazki. Ponadto, mogą on również przedłużać czas leczenia.

Warto podkreślić, że podejmując jakiekolwiek kontakty seksualne jesteśmy odpowiedzialni nie tylko za własne zdrowie, ale również zdrowie naszego partnera. Naszym obowiązkiem jest poinformowanie go o wszelkich dolegliwościach naszego organizmu oraz zastosowanie zabezpieczenia. Najważniejsza bowiem jest profilaktyka oraz zabezpieczenie przed dalszym rozprzestrzenianiem się czynników patogennych.

„Szklanka wody” nie pomoże

Jedyną skuteczną metodą obrony przed przykrymi konsekwencjami chorób przenoszonych drogą płciową jest rozsądek podczas jakiejkolwiek aktywności seksualnej oraz dbałość o higienę zarówno wewnętrznych jak i zewnętrznych narządów płciowych. Każdy stosunek płciowy z partnerem, do którego mamy pewne wątpliwości, bądź w przypadku, kiedy sami odczuwamy jakieś dolegliwości, powinien być zabezpieczony przez prezerwatywę. Należy również zachować wszelkie środki ostrożności podczas kontaktów seksualnych oralnych oraz pettingu, bowiem, również tą drogą bardzo często dochodzi do zakażenia bakteriami oraz wirusami. Ponadto, nawet najmniejsze objawy powinny zostać zgłoszone lekarzowi już we wczesnym stadium. Nie warto odwlekać wizyty u ginekologa lub u lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. Wczesne wykrycie choroby może gwarantować całkowity sukces w wyleczeniu.

Nie należy obawiać się jakiejkolwiek diagnozy. Każda – nawet ta ciężka wiadomość – jest lepsza od braku świadomości na temat swojego życia i późniejszym całkowitym załamaniem w życiu. Warto chodzić do lekarza na regularne kontrole, bo tylko one są w stanie ochronić nas przed przykrymi konsekwencjami postępujących chorób. Warto również dbać o własne zdrowie i życie, znać własne ciało. Najważniejszym aspektem jest profilaktyka a w przypadku chorób przenoszonych drogą płciową profilaktyką tą jest rozsądek. Nie chodzi tu o całkowitą wstrzemięźliwość seksualną i szklankę wody zamiast seksu, gdyż wiadomo, że metoda ta jest bardzo zawodna. Chodzi o zwykły rozsądek i poszanowanie swojego ciała poprzez poznanie i stosowanie odpowiednich zabezpieczeń podczas kontaktów seksualnych. Zwykła z pozoru prezerwatywa, może znacznie wpłynąć na nasze życie. Czasem po prostu nie jest warto ryzykować.